Jafnréttisáætlun

Jafnréttisáætlun ÍSOR byggist á lögum nr. 96/2000 um jafna stöðu og jafnan rétt kvenna og karla. Markmið laganna er að koma á og viðhalda jafnrétti og jöfnum tækifærum kvenna og karla og jafna þannig stöðu kynjanna á öllum sviðum samfélagsins. Í lögunum segir að allir einstaklingar skulu eiga jafna möguleika á að njóta eigin atorku og þroska hæfileika sína óháð kynferði. Íslensk jafnréttislöggjöf tryggir þannig öllum jafna stöðu óháð kynferði með tilliti til starfa og launa.

Jafnréttisáætlun þessi er hluti af starfsmanna- og launastefnu ÍSOR.

Stefna ÍSOR er að gæta skuli fyllsta jafnréttis milli kvenna og karla og að hver starfsmaður verði metinn á eigin forsendum. Þannig verði tryggt að mannauður fyrirtækisins nýtist sem best. Með áætluninni eru stjórnendur og aðrir starfsmenn minntir á mikilvægi þess að allir fái notið sín án tillits til kynferðis og að nýta beri til jafns þá auðlegð sem felst í menntun, reynslu og viðhorfum kynjanna. Kynbundin mismunun er óheimil með öllu. 

Endurskoða skal hefðir, venjur, viðhorf og vinnuaðferðir innan fyrirtækisins til að stuðla að auknum jöfnuði milli kvenna og karla. Jafnréttisáætlun er tæki til að ákveða markmið og eftirfylgni með jafnréttisstarfi fyrirtækisins. Jafnréttisáætlun Íslenskra orkurannsókna skal stuðla að betri nýtingu á hæfileikum og þekkingu starfsfólks. Starfsmenn fái notið eigin verðleika og hafi jöfn tækifæri til starfa og starfsþróunar óháð kynferði.

Markmið og leiðir

1. Leitast skal við að jafna hlutfall kvenna og karla í hinum ýmsu störfum innan fyrirtækisins. Skoðað verði sérstaklega hvernig hægt sé að stuðla að jafnari kynjaskiptingu í hinum ýmsu störfum og að stjórnendur gæti sérstaklega að því varðandi starfsþróun.  
    
2. Greiða skal jöfn laun og bjóða sömu kjör fyrir jafnverðmæt og sambærileg störf án tillits til kynferðis. Konur og karlar fái jafna möguleika til að þroskast í starfi og auka þekkingu sína. Þess verði sérstaklega gætt að starfsfólk fái sömu laun fyrir sambærilega frammistöðu í sömu störfum. Launaákvarðanir skulu endurspegla starf, ábyrgð, vinnuframlag og hæfni viðkomandi starfsmanns.
    
3. Gera skal starfsmönnum kleift að samræma atvinnu og fjölskyldulíf, m.a. með sveigjanlegum vinnutíma. Leitast verði við að auka sveigjanleika í skipulagningu á vinnu og vinnutíma þannig að jafnvægis sé gætt milli vinnu og fjölskyldulífs. Sveigjanlegur vinnutími, sveigjanlegt starfshlutfall, og fjarvinna eru dæmi um fyrirkomulag sem gæti hentað fyrirtækinu og starfsmönnum þess. Starfsmönnum sé jafnframt auðveldað að koma aftur til starfa eftir fæðingar- eða foreldraorlof.
    
4. Konur og karlar skulu eiga jafnan aðgang að endurmenntun og þjálfun. 
    
5. Gæta skal jafnréttis hvað varðar úthlutun ábyrgðar og verkefna og þátttöku starfsmanna í starfshópum og nefndum, eftir því sem tök eru á.  
    
6. Kynferðisleg áreitni og einelti verður ekki liðið. Gerðar verða sérstakar ráðstafanir til að koma í veg fyrir að starfsfólk verði fyrir kynferðislegri áreitni í starfi og starfsmönnum kynnt hvernig taka skuli á slíkum málum ef upp koma.
    
7. Mismunun starfsfólks á grundvelli kynferðis, þjóðernis, litarháttar, aldurs, kynhneigðar, stjórnmálaskoðana eða trúarbragða verður ekki liðin.
    
8. Gæta skal jafnréttis við ákvarðanatöku um ráðningar starfsmanna og tilfærslur í starfi. Leitað verði eftir umsækjendum af báðum kynjum við ráðningar. Starfsauglýsingar skulu almennt ekki vera kynbundnar nema jafna þurfi hlutfall kynja í viðkomandi hópi. Auglýsingar um laus störf skulu höfða jafnt til beggja kynja.

Staða jafnréttismála á ÍSOR

Gerð hefur verið úttekt á stöðu kynjanna á ÍSOR. Í ljós kom að nokkur munur er á heildarlaunum kvenna og karla á vinnustaðnum. Ástæða þessa er fyrst og fremst sú að karlar vinna mun meiri yfirvinnu en konur. Verður stefnt að því að auka vægi dagvinnulauna til að bregðast við þessu. Stefnt skal að því að tryggja kynjajafnvægi og jafnrétti í launamálum.

Eftirfylgni

Stjórnendur og starfsmenn bera sameiginlega ábyrgð á framgangi jafnréttismála í samræmi við þessa áætlun en endanleg ábyrgð er hjá forstjóra fyrirtækisins.

Til þess að unnt sé að tryggja með raunhæfum hætti að báðum kynjum séu greidd sömu laun fyrir sambærileg störf þarf að vera fyrir hendi kerfisbundið mat til að mæla laun og önnur kjör starfsmanna. Launaákvarðanir skulu styðjast við mat sem felur í sér hlutlæga mælikvarða á umfangi og ábyrgð starfs. Jafnframt skal taka tillit til hæfni starfsmanns við launaákvarðanir.

Til að fylgja eftir markmiðum jafnréttisáætlunar og eftir atvikum endurskoðun áætlunarinnar verður settur á fót jafnréttishópur ÍSOR. Jafnréttishópinn skipa þrír aðilar til tveggja ára í senn; einn úr hópi stjórnenda og tveir fulltrúar almennra starfsmanna. Hlutverk og verkefni hópsins verður að fylgja jafnréttismarkmiðum fyrirtækisins eftir og vera ráðgefandi fyrir stjórnendur og starfsmenn. Reglubundið mat á árangri fari fram. Hlutverk jafnréttishópsins verður jafnframt að hafa gætur á að áætlun þessari sé fylgt, sjá um að viðhaldið sé tölfræðilegum upplýsingum um þætti sem varða áætlunina, hafa frumkvæði að umræðum í yfirstjórn um jafnréttismál og leggja fram tillögur um sértækar aðgerðir í samræmi við markmið hennar, sé þess talin þörf. Þá skal jafnréttishópurinn eftir þörfum gera tillögur að endurskoðun jafnréttisáætlunar fyrirtækisins.

Íslenskar orkurannsóknir, 14. febrúar 2006